Sitemize Hoşgeldiniz, Ziyaretçi! Giriş Kayıt Ol




Konuyu Değerlendir
  • 3 Oy - 3.67 Ortalama
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Çakıların Özellikleri
#1
Sevgili Arkadaşlar,


Çakı demek benim için açılır kapanır bıçak demektir. Victorinox, Leatherman gibi çok özelliği olan aletleri ayrı tutarsak, çakı açılır, kullanılır ve kapatılır. Gayet basittir. Görevi de genelde kesmek veya delmektir. Basit bir çakının ne kadar özelliği olabilir ki diye düşünüyor insan. Evet, aşağıda ki gibi çakıların çok fazla özelliği olduğu söylenemez.


[Resim: klasikak2.jpg]

[Resim: klasikak.jpg]


Çocukluğum da buna benzer çakılar ile alarak geçti. Fiber saplı Bursa çakılarına az harçlığımı yatırmamışımdır. Hala bu bıçakların kullanıldığına ve kimseyi yarı yolda bırakmadığına eminim. Ama seneler geçiyor ve insan devamlı yeni bıçaklar görüyor, yeni markalar tanıyor. Bıçak öyle bir şey ki aldıkça alası geliyor insanın. Ve her seferinde daha iyi bir bıçak almak istiyoruz.


Modern çakıların üzerinde pek çok şey görüp bu neye yarıyor diyoruz bazen. O yüzden çakıların üzerinde görmeye alıştığımız birkaç noktadan bahsedersek iyi olur diye düşündüm.


Mesela çakılarımızı nasıl açarız kısmından başlayalım. Küçüklüğümde sahip olduğum tüm çakıları tırnağım ile açardım. Zaten fazla bir seçim şansım olmazdı. Tırnak boşluğu dediğimiz yerden tırnağımız ile tutar açardık çakıyı. Şimdi ki Emerson Wave Opener?leri görünce gülüyorum bazen. Neyse konuyu dağıtmayayım.


Tırnak boşluğu dediğimiz olay güncelliği yitirse de hala kullanıyor. Bursa, Sürmene, Kastamonu, Bora gibi yerli bıçaklar da devamlı görüyoruz.




[Resim: tosya.jpg]

[Resim: bora.jpg]

[Resim: surmene.jpg]


Tabii bu demek değil ki başka markalar bu sistemi kullanmıyor. Pek çok büyük bıçak firmasının modellerinde hala tırnakla açmaya rastlıyoruz. "Nail nicks" olarak geçiyor açıklamalarda. Opinel, Buck, Case gibi markalar devamlı kullanıyor. Bunun yanında çok sık olmasa da tanıdık bıçak markalarında görebiliyoruz tırnak ile açmayı.


[Resim: nn15.jpg]

[Resim: NN.jpg]

[Resim: NN1.jpg]

[Resim: NN2.jpg]

[Resim: NN3.jpg]

[Resim: NN4.jpg]

[Resim: NN8.jpg]

[Resim: NN9.jpg]

[Resim: NN10.jpg]


Ayrıca pek çok özelliği olan Victorinox, Leatherman gibi çakı sayılabilecek aletlerde de hala tırnakla açma kullanılmaktadır. En küçük parçalarına kadar tırnak boşluğu yapılmıştır. Zaten bu örnekteki bıçakların üzerindeki her bir fonksiyona biraz sonra göreceğimiz "thumb stud" gibi bir çıkıntı koysalardı çakı üç kat daha büyük ve kalın olurdu. Bu şekilde ek bir kalınlık, ağırlık olmadan tüm fonksiyonların açılabilirliği sağlanabilmiş.


[Resim: nn13.jpg]

[Resim: leat.jpg]

[Resim: leat1.jpg]

[Resim: leat2.jpg]

[Resim: NN5.jpg]

[Resim: NN6.jpg]

[Resim: NN7.jpg]

[Resim: nn12.jpg]




Tırnaklarımızı fazla yormadan biraz daha güncel tekniklere geçelim. Günümüzde çakıların büyük bölümünde kesici kısmın üzerinde bir çıkıntı vardır. Önce bakalım neye benziyor bu çıkıntı. Aşağıda gördüğünüz bıçağın üzerine vidalanmış yuvarlak çıkıntının adı işte "thumb stud" Bir parmağınız kullanarak bıçağınızı açmaya yarıyor. Resimde ki gibi bıçağın sadece bir tarafında varsa sadece bir eliniz ile bu işlemi yapabilirsiniz.

[Resim: thumbstud14.jpg]




Eğer bu vidalama bıçağın her iki tarafından yapılmış ise "full thumb stud" deniliyor. Yani hem sağ hem sol elinizi kullanarak bıçağı açabilirsiniz.

[Resim: b88-1.jpg]


Tek el ile bıçağınız açabilmek büyük bir kolaylık hem de kaza gibi zor durumlarda bir ihtiyaçta olabilir. Kullandığımız elimizin baş parmağı ile bu çıkıntıyı iterek çakıyı açıyoruz.


[Resim: thumbstud20.jpg]

[Resim: thumbstud8.jpg]

[Resim: thumbstud10-1.jpg]

[Resim: thumbstud12.jpg]





Değişik markalarda "thumb stud" resimleri;



[Resim: thumbstud18.jpg]

[Resim: thumbstud.jpg]

[Resim: thumbstud1.jpg]

[Resim: thumbstud5.jpg]

[Resim: thumbstud6.jpg]

[Resim: thumbstud7.jpg]

[Resim: thumbstud15.jpg]

[Resim: thumbstud16.jpg]

[Resim: thumbstud17.jpg]



Bir Spyderco bıçağa plastik kelepçe kullanılarak thumb stud eklenmiş. Smile Ne kadar işe yarar bir fikrim yok?


[Resim: THUMBSTUD9.jpg]




Thumb Stud dediğimiz ve yukarıda bolca örneğini gördüğümüz çıkıntı daha farklı şekillerde de karşımıza çıkabiliyor. Bazı bıçaklarda kesici bölümün sırt kısmında oluyor.


[Resim: thumbstud11.jpg]

[Resim: thumbstud2.jpg]

[Resim: thumbstud3.jpg]

[Resim: thumbstud19.jpg]



Böyle olduğunda bıçağa bir özellik daha eklenmiş oluyor. Bıçağın cepten çıkarken açılması için özel olarak düşünülmüş bir sistem. Bıçak cebe konarken o çıkıntının cepten çıkartma esnasında cebin kenarına takılması ve bıçağın çıkarken açılması uygulanıyor.


[Resim: thumbstud26.jpg]

[Resim: thumbstud25.jpg]


Gelelim Spyderco ile tanıdığımız, görmeye alıştığımız "opening hale" özelliğine. Her Spyderco bıçağında kesici kısmın üzerinde yuvarlak bir delik vardır. Bu delik aynen Thumb stud özelliğinde olduğu gibi çakıyı açmamıza veya tek el ile açmamıza yarar.


[Resim: ophale9.jpg]
[Resim: ophale10.jpg]
[Resim: OPHALE11.jpg]
[Resim: ophaleilk.jpg]
[Resim: ophale8.jpg]


Spyderco firması bir başka markası olan BYRD modellerinde şekli biraz değiştirse de yine bu özelliği kullanıyor.


[Resim: ophale3.jpg]

[Resim: ophale4.jpg]

Spyderco çakılar ile özdeşleşmiş bu açma deliği aslında başka markalarda tarafından da kullanılıyor. Bazıları çok benziyor bazıları biraz daha farklı. Ama görevleri aynı .


[Resim: ophale7.jpg]

[Resim: ophale.jpg]

[Resim: ophale1.jpg]

[Resim: ophale2.jpg]

[Resim: ophale12.jpg]

[Resim: ophale5.jpg]

[Resim: ophale6.jpg]


İlk defa kullanacak kişiler belki başta yadırgayacaktır. Ama eliniz alıştıktan sonra büyük kolaylık olduğu göreceksiniz. Bu şekilde tek el ile bıçağı açma özelliği daha önce de söylediğim gibi sadece bir lüks değil zor durumlarda çok işe yarayan bir özellik olabilir.

[Resim: adsz.jpg]


Bu konuyu geçmeden "Emerson Wave Opener" olarak bilinen bıçaklara da birkaç örnek verelim. Bıçağın kesici kısmının sırtında kanca benzeri bir ek olur. Bu da aynen Thumb Stud özelliği gibi cebinizde ki çakıyı çıkartırken kendiliğinden açılmasını sağlar.


[Resim: emrson2.jpg]

[Resim: emerson.jpg]

[Resim: emerson3.jpg]

Yapılması gereken cebinizden çıkartırken kanca şeklinde parçanın cebinizin kenarına takılması ve sizin çekme gücünüz ile açılmasını sağlamaktır.



[Resim: thumbstud10-2.jpg]



Bazı bıçakların kesici bölümlerinde testere dişler vardır. Bıçak özelliklerin de "serrated" yazıyorsa anlayın ki o bıçağın bir bölümü bu dişlerden oluşuyordur. Kimi bıçakta küçük bir bölüm, kimi bıçakta kesici kısmın yarısı kadar, kimi bıçakta tüm kesici bölüm bu dişler ile kaplıdır. Bu tırtıklı dişler düz kısmın kesemeyeceği pek şeyi rahatlıkla keser. Veya düz bıçakları zorlanarak keseceği şeyleri çok daha kolay keser. Bir ağaç dalını, tahta parçasını, bir teli keserken büyük faydasını görebilirsiniz.



[Resim: TES7.jpg]

[Resim: TES.jpg]

[Resim: TES2.jpg]

[Resim: TES8.jpg]

[Resim: TES3.jpg]

[Resim: TES4.jpg]

[Resim: TES5.jpg]

[Resim: TES6.jpg]


Gelelim çok konuşulan "kan oluğuna" Benim gibi nice insan senelerdir bıçakların üzerinde ki olukların kan akmasını hızlandırmak için yapılmış olduğunu sanmıştır. Hala da genel olarak bu şekilde bilindiğini düşünüyorum. Bende forumda ki üstadlar olmasa böyle biliyordum. Ama sadece bizim ülkemizde geçerli değil bu yanlış düşünce.


Bir Google sayfası açıp "blade blood groove" yazarsanız dünyanın pek çok yerinde bu şekilde bilindiğini görürüz. Biz yine doğru bilgiyi verelim. Bu oluklar hafiflik, dayanıklılık ve estetik amaçlı yapılmıştır. Birkaç örnek ;



[Resim: kano8.jpg]

[Resim: kan05.jpg]

[Resim: KANO1.jpg]

[Resim: KANO2.jpg]

[Resim: KANO3.jpg]

[Resim: KANO4.jpg]

[Resim: kano6.jpg]

[Resim: kano7.jpg]



Bir de bıçakların sırt kısmında kabzaya en yakın yerde tırtıklar vardır. Pek dikkat çekmez. Estetik olsun diye yapıldığı düşünülebilir. Ama onun da bir işlevi vardır. Bıçak tutulurken baş parmağın o tırtıkların üzerine koyulduğundan kaymaması için yapılmıştır. Özellikle kesme işlemini yaparken veya yukarıdan aşağı doğru bıçağı kullanırken çok yararını göreceksinizdir. " thumb ramp " olarak bıçak özelliklerinde geçer.


[Resim: thumbramp8.jpg]

[Resim: thumbramp.jpg]

[Resim: thumbramp1.jpg]

[Resim: thumbramp2.jpg]

[Resim: thumbramp3.jpg]

[Resim: thumbramp4.jpg]

[Resim: thumbramp5.jpg]

[Resim: thumbramp6.jpg]

[Resim: thumbramp7.jpg]

[Resim: spyderco-paramilitary-d2-s3-black-ramps-...915038.jpg]

[Resim: 019-24.jpg]


Bazı çakıları açtığımızda bıçağın kabzaya yakın yerinde işaret parmağımıza denk glen bir çıkıntı görürüz. Bu çıkıntının adı parmak koruyucudur yani "finger guard" Bıçağın elinizde kaymasını ve yaralanmanızı önlemek için düşünülmüştür.


[Resim: FNGERGUARD5.jpg]

[Resim: FNGERGUARD.jpg]

[Resim: FNGERGUARD1.jpg]

[Resim: FNGERGUARD2.jpg]

[Resim: FNGERGUARD6.jpg]

[Resim: FNGERGUARD7.jpg]

[Resim: FNGERGUARD3.jpg]

[Resim: FNGERGUARD4.jpg]


Bu parmak koruyucu çıkıntıların bazıları da çakı kapalı halde iken assist özelliğinin devreye girmesi içinde kullanılır. Kapalı pozisyonda kabzanın arkasına denk glen o çıkıntıyı parmağınız ile iterek assist özelliğini devreye sokup çakıyı açarsınız. Açıldıktan sonra parmak koruyucu olarak görevini yapacaktır.

Görsel açıklama;

Çakı kapalı iken o çıkıntı "flipper"

[Resim: flipper.jpg]

Çakı açıldığında aynı çıkıntı " finger guard" oluyor


[Resim: flipperoldufingerguard.jpg]

Çeşitli parmak koruyucuların kapalı halde " flipper" pozisyonu;


[Resim: BLADE-LAUNCHER.jpg]

[Resim: assisst.jpg]

[Resim: assist2.jpg]

[Resim: assist4.jpg]

[Resim: assist5-1.jpg]

[Resim: assisted-opening-knife-components.jpg]


Bazı çakı ve bıçakların kabzalarında bir veya daha çok oval çukur vardır. Bunların amacı da parmakları korumak, bıçağın elinizden kaymasını önlemektir. "Finger groeve" olarak yazılıyor. Bazen kabzanın bıçağa yakın bölümün de sadece işaret parmağının oturması için, bazen daha fazla parmağın kabzaya oturması için bu çukurlar yapılmıştır. Hafif oval veya derin parmaklıklar olarak rastlayabiliriz.


[Resim: parmak9.jpg]

[Resim: parmak.jpg]

[Resim: parmak1.jpg]
[Resim: parmak2.jpg]

[Resim: parmak3.jpg]

[Resim: parmak4.jpg]

[Resim: parmak6.jpg]

[Resim: parmak7.jpg]

[Resim: parmak8.jpg]


Bıçakların üzerinde ki olmazsa olmaz bölümlerden biri de emniyettir. Senelerdir çakıları ile ilgilenen tüm dostların alıştığı klasik emniyet kabzanın sırtında ki mekanizmaya basmaktır. (Front Lock Folder )


[Resim: emniyet4.jpg]

[Resim: emniyet.jpg]

[Resim: emniyet1.jpg]

[Resim: emniyet2.jpg]

[Resim: emniyet3.jpg]


Ama artık o kadar basit değil. Sayamayacağım kadar çok şekil emniyet mekanizması var. Hepsinin görünümü ve yeri farklı olsa da amaç aynı. Bıçağın istem dışı kapanmasını engellemek. Teknk kısmına girmeyeceğim. Ama birkaç markadan örnek vererek göstermek istiyorum.

CRKT
[Resim: emniyet22.jpg]

[Resim: emniyet21.jpg]

BENCHMADE

[Resim: emniyet5.jpg]

[Resim: emniyet14.gif]

SPYDERCO


[Resim: emniyet6.jpg]

[Resim: emniyet7.jpg]

[Resim: emniyet8.jpg]

[Resim: emniyet9.jpg]

[Resim: emniyet10.jpg]


[Resim: emniyet12.jpg]


[Resim: EK_EMNYET.jpg]



COLD STEEL ( KUDU )

[Resim: emniyet19.jpg]


[Resim: emniyet15.jpg]

[Resim: emniyet16.png]

SOG

[Resim: emniyet17.jpg]

[Resim: emniyet18.jpg]

[Resim: FLASHEMNYET-1.jpg]


COLD STEEL ( POCKET BUSHMAN )

[Resim: ColdSteelPocketBushman1.jpg]

[Resim: emniyet20.jpg]

[Resim: cold_steel_pocket_bushman_5_t_800.jpg]


[b]OPINEL



[Resim: OPNEL2.jpg]

[Resim: OPNEL.jpg]



Kabzaların üzerinde klips görürüz. Ben klipsi önemseyen kişilerdenim. Gereksiz bulan arkadaşlarımda olmuştu. Ama ne kıyaft giyerseniz giyin rahat bir çakı taşımak için bence vazgeçilmez bir ayrıntı. Bir şort ve tişört bile giyseniz klipsi olan bir çakıyı rahatlıkla taşıyabilirsiniz.

Klips;

[Resim: KLPS10.jpg]

[Resim: KLPS3.jpg]

Bazı çakılar da klips yeri değiştirilebilir;

[Resim: KLPS7.jpg]

Klipsli çakılar;


[Resim: KLPS12.jpg]
[Resim: KLPS.jpg]

[Resim: KLPS1.jpg]

[Resim: KLPS2.jpg]



[Resim: KLPS4.jpg]

[Resim: KLPS5.jpg]

[Resim: KLPS6.jpg]

[Resim: KLPS8.jpg]

[Resim: KLPS9.jpg]

[Resim: KLPS11.jpg]

[Resim: klipsek3.jpg]

[Resim: klipsek.jpg]

[Resim: klipsek1.jpg]



Yine çok alışık olmadığımız ama karşımıza ara sıra çıkan bir husus. Kabzada ki işaret parmağı yüzüğü. "fore finger ring " bu özelliğin adı da.Daha önce ki konularda bıçağın elimizden kaymaması için parmak çukurlarını görmüştük. Bu da direk kabzayı tutarken işaret parmağını içine sokabileceğimiz bir yüzük.


[Resim: yzk10.jpg]

[Resim: yzk.jpg]

[Resim: yzk1.jpg]

[Resim: yzk2.jpg]

[Resim: yzk3.jpg]

[Resim: yzk4.jpg]

[Resim: yzk6.jpg]

[Resim: yzk9.jpg]

Bazı bıçaklar da hatta daha kesin bir tarif ile karambit tarzı bıçaklarda bu yüzüğü kabzanın ters tarafında da görebiliriz. Ama karambit bıçakların tutuş şekli de farklı olduğundan yine işaret parmağı için uygun kullanım olacaktır.


[Resim: yzk5.jpg]

[Resim: yzk7.jpg]

[Resim: yzk8.jpg]

[Resim: emersonyzk.jpg]


Gelelim kabzanın sonunda ki deliğe. "lanyard hole" yani kordon deliği deniliyor. Çok işe yarayacağını düşünmemişimdir. Ama bu bıçak koleksiyonu yaptığımdan kaynaklanıyor olabilir. Küçük bıçaklarda anahtarlık amaçlı kullanıldığını biliyorum. Bıçağını açık hava faaliyetlerinde, kampta, avda kullanan kişiler yararını görebilir. Bu deliklere paraşüt ipi bağlanıyor. Bu ipler gerektiğinde çözülerek metrelerce ipe sahip olunabiliyor. Forumumuzda Sn. TT ve diğer arkadaşlarımızdan bunu çok güzel yapabilenler var.


[Resim: KORDONDEL8.jpg]

[Resim: KORDONDEL.jpg]

[Resim: KORDONDEL1.jpg]

[Resim: KORDONDEL2.jpg]

[Resim: KORDONDEL3.jpg]

[Resim: KORDONDEL5.jpg]

[Resim: KORDONDEL6.jpg]

[Resim: KORDONDEL7.jpg]

[Resim: ip4.jpg]

[Resim: ip.jpg]

[Resim: ip1.jpg]

[Resim: ip3.jpg]

Görünümü en garip olan bıçaklar genelde kurtarma amaçlı olanlardır. "rescue knives" diye adlandırılır. Cam kırma, emniyet kemeri kesme vs. özellikleri bazı bıçakların üzerine yerleştirildiği gibi sadece kurtarma bıçağı olarak üretilmiş bıçaklar da vardır.

[Resim: kurtar14.jpg]

[Resim: kurtar.jpg]

[Resim: kurtar1.jpg]

[Resim: kurtar2.jpg]

[Resim: kurtar3.jpg]

[Resim: kurtar4.jpg]

[Resim: kurtar5.jpg]

[Resim: kurtar6.jpg]

[Resim: kurtar7.jpg]

[Resim: kurtar8.jpg]

[Resim: kurtar9.jpg]

[Resim: kurtar10.jpg]

[Resim: kurtar11.jpg]

[Resim: kurtar12.jpg]

[Resim: kurtar13.jpg]


Son olarak çakıların kesici kısımlarının üzerinde ki yazılara değinelim. Bu kısımda gerekli pek çok bilgiyi bulabilirsiniz. Marka ve modele göre değişmekle beraber şu genelde şu bilgiler yazılmaktadır; Marka, model, kod, menşei, kullanılan çelik, tasarımcının adı, imza, logo



Birkaç örnek;

[Resim: ZT6-1.jpg]

[Resim: 2j3.jpg]

[Resim: 3-8.jpg]

[Resim: buck5-1-1.jpg]

[Resim: buck7-1-1.jpg]

[Resim: chi2.jpg]

[Resim: chi5.jpg]

[Resim: civil4.jpg]

[Resim: csar2-2.jpg]

[Resim: kSL734383.jpg]

[Resim: sahibinden_4-1-1.jpg]

[Resim: SL730456.jpg]

[Resim: SL730702.jpg]

[Resim: SL731618.jpg]

[Resim: SL731622.jpg]

[Resim: SL734414-1.jpg]

[Resim: smit4.jpg]



Değerli dostlar,


Hatalarım, eksiklerim vardır mutlaka. Sonuçta amatörce hazırlanmış bir konu. Düzeltirseniz, eklerseniz sevinirim. Resimleri forumumuzdan, kendi çektiklerimden, onlarca yabancı forumdan, netten toparladım.


Sevgiler,
 
Alıntı
8 üye teşekkür etti:
derinoz, mrcaptain, husrev, foottwo, Ahmet Efe, Vectra, cem321, ERDAL
#2
Sabitlenecek kadar güzel bir derleme, elinize sağlık...
 
Alıntı

#3
(20-07-2012, 10:36 PM)lupus demiş ki: Sabitlenecek kadar güzel bir derleme, elinize sağlık...

+1 bir içim su... Smile
 
Alıntı

#4
Çok güzel bir kaynak elinize,emeğinize sağlık.
 
Alıntı

#5
Elinize emeğinize sağlık,sayın 1905sss.

Emniyet kiliti gövde içerisinde olan ucuz işporta çakılarda,bu kilit biraz kullanımdan sonra görevini yapamaz hale gelip tehlike arzetmeye başlıyor.
Ben bu şekilde iki tane çakıyı çöpe attım.

Saygılar.
 
Alıntı

#6
Çakılar konusunda ancak bilenin özetleyebileceği kadar sade ve damıtılmış bir çalışma.
Bunca görsel de cabası, bilgisayarıma kaydettim, elinize sağlık...
Saygılarımla.
 
Alıntı

#7
(20-07-2012, 11:26 PM)baris demiş ki: Çakılar konusunda ancak bilenin özetleyebileceği kadar sade ve damıtılmış bir çalışma.
Bunca görsel de cabası, bilgisayarıma kaydettim, elinize sağlık...
Saygılarımla.

+1
Ellerinize saglik sn. 1905sss.
 
Alıntı

#8
Ellerinize sağlık.
 
Alıntı

#9
Son zamanlarda açılan bircok gereksiz konun üzerine bence çok iyi bir calısma olmuş. Gerektiğinde bilgi alınabilecek bir derleme. Elinize saglık sayın 1905sss. Saygılar.
 
Alıntı

#10
Sabah saat 04.30 da kalkıp havaalanına gitmek zorundayım ama yazıyı büyük keyifle okudum ve arşivime aldım, elinize sağlık.
 
Alıntı

  


Foruma Git:


Bu konuyu görüntüleyen kullanıcı(lar): 1 Ziyaretçi