Sitemize Hoşgeldiniz, Ziyaretçi! Giriş Kayıt Ol




Konuyu Değerlendir
  • 0 Oy - 0 Ortalama
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Çift Göz Atış Tekniği
#1
İnsanoğlu her iki gözünü aynı anda kullanarak elde ettiği görsel verileri beyninde birleştirip tek bir resim olarak algılayacak biçimde yaratılmıştır (binocular vision). Her iki gözümüzü kullanarak biz insanoğlu derinlik algısı ve geniş görüş açısı elde ederiz. Dolayısı ile bir atıcı dürbün veya optik nişangah ile nişan alırken tek gözünü kapatması durumunda görüş alanının önemli bir bölümünü kaybeder. Bundan ötürü çift gözün kullanımı hedefin çevresini görebilmek ve seri biçimde hedefe yönelebilmek adına özellikle yakın muharebede ve avcılıkta, hareketli hedeflerde elzemdir.

Günümüzde 1x büyütmeli dürbünler ve red dotların yanısıra, daha fazla büyütme özelliğine sahip optiklerde de her iki gözün açık tutularak atış yapılabildiğini görüyoruz.

Çift göz açılarak kullanılmayı gerektiren OED-Collimator nişangahlar:

21 Aralık 1970 yılında Amerika Birleşik Devletleri 56 kişiden oluşan bir askeri birliği Vietnam Son Tay esir kampına indirir. Amaç kampta kötü şartlar altında esir tutulan 65 Amerikalı'yı vatan toprağına götürmektir. Operasyon başarıyla sonuçlanır. Çatışma esnasında tek bir kayıp vermeden 40 Vietnam askeri etkisiz hale getirilir. Bu operasyonun yıldızı Colt GAU-5 ve üzerindeki Singlepoint OEG (Occluded Eye Gunsight) nişangahtır (occlude:kapatmak, bloke etmek);


[Resim: A1_zpslxeuc010.jpg]


Singlepoint nişangahlarında tüpün arkasında bir mercek mevcut iken ön kısım kapalı idi. Ön kısımda mercek yerine şeffaf bir kubbe, bu kubbe içinde fiberoptik bir çıkıntı, bu çıkıntı gerisinde incecik bir delik mevcut olup, nişangah bu kubbe vasıtası ile topladığı ortam ışığını içerideki iğne deliğinden atıcıya kırmızı bir nokta olarak yansıtıyordu. Sonuç olarak atıcının optiğin içinden baktığında gördüğü tek şey karanlık bir fon üzerinde kırmızı bir dot idi.


[Resim: A2_zpse5ddbeog.jpg]
[Resim: A3_zpsgj84ao8p.jpg]


Atıcı her iki gözünü aynı anda açık tutarak, sol göz ile elde ettiği hedefin görüntüsü ile Singlepoint içinde elde ettiği kırmızı dot görüntüsünü üst üste çakıştırarak, bu yazının ilk cümlesinde bahsettiğim beynin her iki gözden elde ettiği iki ayrı görüntüyü tek bir resim olarak birleştirme yeteneğini manipüle ediyordu.


[Resim: A%204_zps2whnmztv.jpg]


Bu sistem ucuz ve pratikti. Ancak dotun görülebilmesi için ortam ışığı gerekiyordu. Operasyon sırasında bu yüzden aydınlatma fişekleri kullanılmıştı. Ayrıca insan gözünün birinin diğerinden baskın olması ve baskın gözün kişiden kişiye değişmesinin yanısıra tüpün içine, karanlığa bakan gözün görme ekseninde kaymaya neden olması (phoria) isabeti olumsuz etkiliyordu. Esasen bu optiklerin kullanılmasındaki amaç gözü hedef ile hızlı buluşturmaktı (fast target acquisition).

Singlepoint nişangahların kullanılma prensibi günümüzde aydınlatmalı reticle'a sahip herhangi bir dürbünde, ön mercek kapağının kapatılması vasıtasıyla ''occluded eye aiming'' denilen bir atış tekniği olarak kullanılmaktadır:


[Resim: A5_zpswbxsoaqa.jpg]





Yoğun çatışma ortasında optiğin çamur ve toz gibi nedenlerden ötürü bloke olması atıcıyı zor durumda bırakacağından, tam bu kritik anda taktik amaçlı red dotlarda bulunan toz kapaklarından (dust cover) arkada bulunanın derhal çıkarılması ve optiğin ''occluded'' olarak kullanılması ve bu yöntemin nasıl uygulanacağı konusuna eğitimlerde yer verilmesi Singlepoint kullanım tekniğinin halen günümüzde geçerli olduğunu gösteriyor.

Singlepoint ile aynı prensibi kullanan bir diğer optik ise Armson OEG'dir:


[Resim: A6.gif_zpsrnn40y76.jpeg]


The Bindon Aiming Concept(BAC):

Dürbünlerin görüş alanı (field of view-FOV) 100 yardda soldan sağa ne kadar alanı görüş içine alabildikleri ölçülerek belirlenir. Dürbünün büyütme katsayısı artınca bu alan gitgide daralır. Büyütmeli dürbünlerde dinamik (hareketli) hedeflerde bir gözü kapayarak atış yapacak atıcı FOV daraldığından ötürü hedefi takip etmekte zorlanır. Ayrıca hedef hareket ettikçe görüntüsü bulanıklaşacaktır, zira büyütme faktöründen ötürü hedefin optikten gelen görüntüsü hızlı hareket eder.

İşte hedefe her iki gözle bakmak vasıtası ile atıcının beyni hareket halinde olan hedefin çıplak gözden gelen görüntüsünü algılar, bu esnada dotu ve hedefin büyütülmüş bulanık görüntüsünü alan diğer göz pasiftir. Hedef stabil konuma geçince beyin optiğin içinden bakan göze odaklanır ve bu kez çıplak göz pasif haldedir. Hedef hareketli ya da stabil, bir halden diğerine geçerken beyin de bir gözden diğerine geçiş yapar. Ta ki atıcı tetiği düşüreceği uygun stabil hedef pozisyonunu bulana kadar...

Bu teknik Trijicon firmasının kurucusu Glyn Bindon'a ait olup Bindon Aiming Concept olarak adlandırılır. Tekniğin OED nişangahlardan farkı büyütmeli optiklerde de kullanılabilmeleri ve amacın fast target acquisition olmayışıdır.

Avcılıkta optik ve çift gözün kullanımı:

Optik kullanımı daha önceleri yivli tüfekler ile sınırlı iken günümüzde yivsiz tüfeklerin ve bu tüfeklerde kullanılan mühimmatın evrimi; etkili ve isabetli oldukları mesafenin uzamış olması atıcıyı gez ve arpacığın haricinde farklı alternatiflere yöneltmektedir. Özellikle sabot kurşun ve yivli shotgun namluları başarılı atış menzilini 100 yard ötesine taşımıştır. Amerika'da Whitetail Geyik avında bazı eyaletlerde sadece shotgun kullanımına izin verilmesi, bu ülkede yivsiz av tüfeklerinde fully rifled namlu, sabot ve optik kombinasyonuna diğer ülkelere nazaran daha sık rastlanmasına neden olmaktadır.

Bununla birlikte görüş mesafesinin kısa olduğu yoğun orman ve çalı ile kaplı arazilerde gerçekleştirilen sürek avlarında-özellikle çok hızlı hareket eden domuz avında (battue sanglier) - avın görünüp kaybolduğu sürenin ağaç ve çalıdan ötürü kesintili veya çok kısa olması atıcının seri ve isabetli atış yapabilme limitlerini zorladığından, red dotların yanısıra çift göz kullanımına olanak sağlayan gerçek 1x büyütmeli (true 1x magnification) orman dürbünlerinin kullanımına rastlamaktayız. Bu ihtiyacın doğal bir sonucu olarak hemen her firma ürün gamında asgari 1x büyütmeli dürbünlere yer vermektedir. Pig plex reticle(artıkıl) 'a sahip asgari 1x büyütmeli Leupold bunlardan sadece bir tanesidir:


[Resim: A7_zpstx2ifbsn.jpg]


Aimpoint firması ise ürün tanıtımında her iki gözün açık olduğu atış tekniğini belki de en çok vurgulayan firma:


[Resim: A9_zpsfimkz7cd.jpg]


Hatta Aimpoint firması bu tekniğe ilk etapta adapte olamayan atıcılara ön lens kapağını kapatarak (occluded eye aiming), çift gözün açık olmasındaki mantığı daha iyi kavrayabilmelerini telkin ediyor:


[Resim: A8_zpsyhhqbkpa.jpg]


Günümüzde modern red dot veya genel anlamda optik nişangahlar, ataları olan OED nişangahlara nazaran sınırsız göz kurtarma (unlimited eye relief), paralakssız (parallax free) olma ve darbe dayanımlarından pil ömürlerine kadar sahip oldukları pek çok özellik ile birlikte çok fazla yol katetmişlerdir. OED nişangahların kullanım prensipleri dolayısı ile sahip oldukları problemlerin modern red dotlarda olmayışı doğal çift göz görüşü sağladığından atıcıya hız ve isabet kalitesi sunmaktadır. Yalnız red dotlar değil, gerçek 1x büyütmeli dürbünler de atıcıya aynı doğal görüş konforunu sağladığından 1x büyütmede red dot ile eşdeğer kullanım imkanı tanımalarına karşın bu dürbünlerin maximum 4 veya 6 büyütebilme özellikleri daha uzak mesafe atışlarında ilave avantaj sağlamaktadır. Bununla birlikte red dotlar dürbünlere nazaran daha kompakttırlar.

Peki optik nişangahların gez ve arpacığa nazaran sağladığı atış üstünlüğüne karşın muharebe sırasında atıcı optik nişangaha güvenmeli midir? İşkence testlerine tabi tutulup bu testlerden başarı ile çıkan optik nişangahlar bile o en sıcak anda arıza yapabilirler mi? Optik mi? Yoksa gez-arpacık mı? Belki ve en doğrusu her ikisi de (Absolute or lower co-witness).. Ama bu sanırım başka bir yazının konusu.

Bu yazı bireysel görüşler haricinde türlü kaynaklardan alınan bilgileri de içermektedir. Tüm fotoğraflar sözkonusu kaynaklara aittir. Okuduğunuz için teşekkür eder saygılarımı sunarım.












 
Alıntı
1 üye teşekkür etti:
PersonalDefence
#2
faydalı bilgi oldu benim için Sn.Sssalih teşekkürler.

General Mobile 4G cihazımdan Tapatalk kullanılarak gönderildi

 
Alıntı

#3
Sayın Sssalih, Dedem Korkut gibisiniz. Ateş başında bekliyoruz ki, gelip bir şeyler anlatın diye. Elleriniz dert görmesin. Özellikle Vietnam operasyonu ile ilgili kısım çok keyifli. Daha önce ki, paralaks konusu da çok faydalıydı.

Saygılarımla.
 
Alıntı

#4
Anlaşılır sade bir yazı olmuş. Çok teşekkür ederim.

LG-H815 cihazımdan Tapatalk kullanılarak gönderildi

 
Alıntı

#5
Sn. SSSalih güzel bilgiler ve anlatımınız için teşekkürler. Çift göz açık atış deyince aklıma her zaman, Milli atıcımız ve gururumuz Yusuf DİKEÇ gelir.

[Resim: VvyNqZ.jpg]
 
Alıntı

#6
(25-12-2015, 11:02 AM)kyucel demiş ki: Sn. SSSalih güzel bilgiler ve anlatımınız için teşekkürler. Çift göz açık atış deyince aklıma her zaman, Milli atıcımız ve gururumuz Yusuf DİKEÇ gelir.

Sn kyucel
Uzun mesafe atışlarına takıntılı olduğum dönemlerde optik merkezleme hakkındaki yazınızı okuduktan sonra hedefi, rüzgarın neredeyse sıfır olduğu sabahın altısında ilk atışımda bulduğumda size bizzat teşekkür etmek istemiş fakat buna imkan bulamamıştım. Forum nezdinde ben de size teşekkürlerimi sunarım.
 
Alıntı

  


Foruma Git:


Bu konuyu görüntüleyen kullanıcı(lar): 1 Ziyaretçi